Voskië

Geopoeia
Jump to: navigation, search
En.gif

De Republiek der Vosken en Gurden is een land in Zuid-Europa dat grenst aan Italië, Albanië en Griekenland en geconcentreerd ligt rondom een ietwat smalle, maar diepe waterpassage die de Adriatische Zee en de Middellandse Zee met elkaar verbindt. In het verleden behoorde het land tot andere mogendheden, met name het Koninkrijk der Beide Siciliën en daarna het koninkrijk Italië enerzijds (het eigenlijke Voskië) en het Ottomaanse Rijk anderzijds (Gurdië), totdat het in 1946 een onafhankelijk koninkrijk werd. Een kortstondig militair bewind van 1993 tot 1996 maakte een eind aan de monarchie, waarna het land een republiek werd.

Voskmap.png
Voskië
land in Europa
Officiële naam: (Voskisch) Dēmukraciā Voşkoded
kē Karzgoded, (Gurdisch) Republika a Vuşţu đi a
Gyrdau, (Roemantsj) La Republica dals Vuostgs
e dals Gurdais ('Republiek der Vosken en Gurden')

Hoofdstad: Divis

Bevolking: 2.349.079

Staatsvorm:
parlementaire republiek

Demoniem: Voskisch

Officiële talen: Voskisch, Gurdisch en Roemantsj

Nationale feestdagen:
1 juni (onafhankelijkheid 1946)

Munteenheid: Krisis

Nieuws: Voskian Times(en)

Vlag:

VoskiaFlag.png

Bevolking

Op 1 januari 2013 had Voskië een geschatte 2.349.079 inwoners. 57% van hen beschouwen zich als Voskiërs, 33% als Gurdiërs en 6% als Roemantsj. 4% heeft andere nationaliteiten zoals Italiaans, Grieks of Albanees. 35% van de bevolking is Rooms-Katholiek, 31% Grieks-Orthodox en 25% hangt de islam aan. In 2012 was de geschatte bevolkingsgroei 0,34%. De levensverwachting is 74,3 jaar voor mannen en 80,2 voor vrouwen.

Voskië heeft drie officiële talen: Voskisch, dat ook dienst doet als 's lands administratieve taal, Gurdisch en Roemantsj of ook wel Rhetoromaans. Het zijn alledrie Indo-Europese talen, maar van verschillende takken. Voskisch is het dichtst verwant aan het Grieks, maar de twee talen zijn onderling niet direct verstaanbaar. De Gurdiërs beschouwen hun taal als een onafhankelijke zustertaal van het Albanees, maar de meeste taalkundigen beschouwen het Gurdisch eerder als een dialect ervan. Het Roemantsj dat in Voskië wordt gesproken is een variant van de dialecten die in Zwitserland gesproken worden, maar het heeft enkele afwijkende eigenaardigheden. Het Voskische Roemantsj heeft geen geschreven standaardtaal (afgezien van enkele officiële staats- en regeringsteksten, zoals de officiële naam van het land).

Andere talen die in Voskië gesproken worden, zijn Italiaans, Grieks, Albanees, Turks, Aroemeens en Venetische dialecten. Achternamen van buitenlandse herkomst wordt vaak een Voskisch uiterlijk gegeven om ze beter in de Voskische naamvalsverbuiging te laten passen.

Er zijn acht steden met meer dan 100.000 inwoners: Rāģidz (210.049), de hoofdstad Divis (205.728), Dzāvuniģis (190.347), Kvēvuste (161.543), Turitg (138.222), Pādģiōrs (132.199), Màjmal (117.398) en Todģekc (104.827). Er zijn universiteiten in Turitg (gesticht in 1771), Kelvius (1824), Divis (1948) en Màjmal (1960).

Bestuur

Voskië is sinds 1996 een parlementaire republiek. Er is een president die eens in de vier jaar gekozen wordt, maar deze heeft in de praktijk een overwegend ceremoniële functie, hoewel hij of zij een rol speelt bij de regeringsvorming en het ondertekenen van wetten. De president is ook opperbevelhebber van het leger. De uitvoerende macht berust verder voor het grootste deel bij de minister-president en de regering.

De wetgevende macht wordt gevormd door het parlement (Bōvēa/Kuvendi/La Dieta in het Voskisch, het Gurdisch resp. het Roemantsj), dat 229 leden telt en eveneens om de vier jaar gekozen wordt. Het partijpolitieke landschap in Voskië is van oudsher tamelijk versnipperd en hoewel er slechts zelden vervroegde verkiezingen worden uitgeschreven, willen regeringscoalities tussen verkiezingen door nogal eens van samenstelling veranderen. Politieke partijen zijn bijvoorbeeld de K-ĢP (sociaaldemocraten), de PD (conservatieven/republikeinen), de V-ĢP (liberaaldemocraten), de MV (centrum-liberalen), de MS (monarchisten), de IP (Irtiazisten, conservatief), de KP (communisten), de PA (boerenpartij) en de SSA (socialistische boerenpartij).

De hoofdstad van Voskië is Divis, dat zich in het Hoofdstedelijk District bevindt. Naast dit district zijn er drie regio's die ongeveer de taalgrenzen volgen en weer onderverdeeld zijn in in totaal zestien provincies.

Presidenten:

  • Ādrea Zaşpuzic-Ēzvavs, sinds 2006
  • Umberto Scuolz, 1998 - 2006
  • Timōģius Mirģiādis, 1996 - 1998

Regeringsleiders:

  • Luçia Apavia (V-ĢP), sinds 2013
  • Başkim Arhali (PD), 2008 - 2013 tweede keer
  • Gian Parpan (V-ĢP), 2007 - 2008
  • Başkim Arhali (PD), 2004 - 2007 eerste keer
  • Ģiōģius Krugvavs (K-ĢP), 2002 - 2004
  • Pāvus Luva (IP), 2001 - 2002
  • Ģiannis Irtiazus (ĢP), 2000 - 2001 tweede keer
  • Envars Bapiavs (K-ĢP), 1999 - 2000
  • Ģiannis Irtiazus (ĢP), 1998 - 1999 eerste keer

Huidige minister van Buitenlandse Zaken:

  • Luvidz Ūrtiazes (V-ĢP), sinds 2013

Geografie en klimaat

Hoogste berg: Arsēc (1877 m.)
Grootste meer: Meer van Neði
Langste rivier: Veçe
Klimaat: mediterraans (Cs volgens Köppen)
Gem. temperatuur in januari en juli: 5°C resp. 25°C
Gem. hoeveelheid neerslag: 750 mm per jaar

Economie

BBP: $26.445,29 miljoen ($11.297 per capita)
Munteenheid: 1 Krisis = 40 Petis = €0,63 (1-1-2012)
Inflatie: 4,3% (1-1-2012 est.)<b/> Werkloosheid: 12% (2011)
Beroepsbevolking: landbouw (43,4%), industrie (25%), diensten (31,6%)
Uitvoer: groente en fruit, wijn, zuivelproducten, kleding en textiel, metalen en asfalt
Invoer: machines, chemicaliën, voedingsproducten
Voornaamste handelspartners: Europese Unie, Turkije
Voornaamste bedrijven: VosTelecom (telecommunicatie), PēvAr (kleding en tapijten)
Toonaangevende kranten: The Voskian Times, Epēmèdza ek Voşģioş, Voşkiko Loģuzvĕ, Botimi i Màjmalse, Socialisti, Il Currier Quotidian

Internationale organisaties

Lid van: Verenigde Naties, Raad van Europa, Mediterraanse Unie, WHO, FAO, ILO, OECD, IMF, Wereldbank, FICT, AGL e.a.

Telecom

Internetcode: .vo
Landcode: VOS

Tijd

Tijdzone: GMT +1

Volkslied

De tekstloze hymne Kūzā Metēz, Pàjsi i Nemyj, Il Noss Pajais ('Ons Land'), dient als volkslied. De muziek werd geschreven in 1947 door Rubertas Pudģavs (1894 - 1968).